Het lijkt soms wel een wondermiddel voor alles wat er mis kan gaan in je leven: mindfulness. Zo zou het zorgen voor minder stress, negatieve emoties verminderen, fysieke pijn draaglijker maken en seks plezieriger. Dat willen we allemaal wel, toch?
Maar wie bewust oefent met een meer mindful bestaan, bijvoorbeeld door regelmatig te mediteren, weet ook dat in het hier en nu leven nog best lastig kan zijn. Vooral het ‘ergens niets van vinden’ blijkt een struikelblok.
Verband met depressies en angsten
Italiaanse onderzoekers analyseerden hoe verschillende aspecten van een mindful persoonlijkheid – wat zoveel wil zeggen als: een natuurlijke neiging tot bewust zijn van je eigen emoties en gedachten – verband hielden met depressies en angsten. Respondenten beantwoordden vragen over symptomen van depressie, angst en zorgen. Daarnaast vulden ze een vragenlijst in over vijf verschillende kenmerken van mindfulness: observeren (opmerken wat er om je heen en in jezelf gebeurt), beschrijven (de mate waarin je een etiket op je ervaringen plakt), bewust in plaats van op de automatische piloot reageren, niet-reageren (emoties en gedachten er gewoon laten zijn) en niet-oordelen (je gedachten en emoties observeren, zonder er iets van te vinden).
Meer oordelen, meer lijden
Dat laatste aspect, niet-oordelen, is een hobbel op de weg voor veel beoefenaars van mindfulness. Maar ook eentje die juist heel belangrijk is. Volgens de resultaten waren deelnemers, die moeite hebben met niet-oordelen en hun gevoelens en gedachten dus sterk veroordeelden, namelijk vatbaarder voor depressies en angsten. Uit het onderzoek: “Als individuen zichzelf en hun gevoelens, gedachten en emoties bekritiseren, lijden ze meer. Dergelijke zelfkritiek helpt niet om negatieve stemmingen en overtuigingen kwijt te raken, maar versterkt ze juist.”
De truc is: je gedachten en gevoelens opmerken, zonder er iets van te vinden of er iets aan te willen veranderen. Maar we zijn zo gewend om overal meteen een oordeel over te vellen, dat het bijna vanzelf gaat. En vooral tegenover onszelf zijn we daarbij vaak verre van mild. Hallo: negatieve spiraal.
Wil je de voordelen van mindfulness ervaren, dan schiet je met oordelen niets op. Het gaat juist om mild zijn en jezelf vergeven.
Zo stop je je innerlijke criticus
Merk je wel op dat je negatief over jezelf oordeelt, maar vind je het lastig om ermee te stoppen? Stel je dan de volgende keer dat je jezelf bekritiseert eens voor dat je tegen iemand anders praat. Kies iemand uit je naaste omgeving die belangrijk voor je is en vraag je af: zou ik op deze manier tegen hem of haar praten?
Een andere fijne ‘hulplijn’ is de Metta-meditatie. Metta staat voor liefdevolle, zorgzame aandacht en het ontwikkelen van onder andere tolerantie, mildheid en zachtmoedigheid. Deze concentratiemeditatie begint met het focussen op liefdevolle gedachten over jezelf. Herhaal bijvoorbeeld in stilte de woorden: dat ik gelukkig mag zijn, dat ik veilig mag zijn, dat ik gezond mag zijn. Hierdoor vul je je geest met positieve gedachten. Vervolgens herhaal je het proces voor iemand die belangrijk voor je is (partner, vriendin, familie), een neutraal persoon (buurman, postbode, groenteboer), een moeilijk persoon (iemand met wie je ruzie hebt gehad, of een lastige collega) en uiteindelijk voor iedereen (inclusief jezelf). Dit helpt je om, in plaats van oordelend, met een liefdevolle en begripvolle manier naar jezelf én naar de wereld om je heen te kijken.
Beeld: fotografie door Eric van Lokven, styling door Jet Krings
Meer Happinez?
- Zo gebruik je mindfulness voor een beter seksleven
- Zo maak je van je wandeling een mindfulness-oefening voor je zintuigen
- In relatie met je tweelingziel: wat zijn de kenmerken en hoe ga je er mee om?